“Dưới phần thưởng lớn, có người dũng cảm!” Rủi ro tại eo biển Hormuz tăng vọt, các công ty vận tải biển thu hút thuyền viên mạo hiểm đi qua bằng khoản tiền thưởng lớn

Eo biển Hormuz đã trở thành một trong những tuyến đường vận chuyển nguy hiểm nhất thế giới, và các công ty vận tải biển đang cố gắng sử dụng tiền bạc để bù đắp khoảng trống rủi ro này.

Theo Bloomberg, các doanh nghiệp vận chuyển quốc tế, bao gồm cả Sinokor Group – chủ sở hữu siêu tàu chở dầu lớn nhất thế giới, đang đưa ra các khoản tiền thưởng lớn cho những thuyền viên sẵn sàng vượt qua eo biển Hormuz. Kể từ khi xung đột Mỹ-Iran bùng phát, ít nhất đã có 59 tàu thương mại bị tấn công ở vịnh Ba Tư và các vùng biển lân cận, 17 thuyền viên thiệt mạng. Phí bảo hiểm vận tải biển và tiền thưởng cho thủy thủ đều tăng vọt, nhưng vẫn có nhiều thủy thủ sẵn sàng từ bỏ khoản thù lao thêm này chứ không muốn mạo hiểm đi qua khu vực.

Theo dữ liệu vận tải mới nhất của Kpler, trong khoảng thời gian từ ngày 17 đến ngày 19 tháng 7, chỉ có 30 tàu đã xác minh đi qua eo biển Hormuz, lưu lượng đi qua eo biển này tiếp tục bị ảnh hưởng nặng nề. Đồng thời, theo Reuters, các công ty vận tải biển đang chủ động tránh hành lang dọc bờ biển Oman do Mỹ dẫn đầu, vì lo sợ bị Iran tấn công, khiến thị trường càng thêm lo ngại về an ninh vận chuyển năng lượng toàn cầu.

Sinokor đưa ra tiền thưởng lương sáu tháng

Theo một tài liệu do Bloomberg có được, Sinokor Group trao cho thuyền viên khoản thưởng tương đương sáu tháng lương, điều kiện là hoàn thành một chuyến khứ hồi chở dầu thô từ Ả Rập Xê Út hoặc Iraq, và dỡ hàng tại Vịnh Oman, toàn bộ hành trình này ước tính kéo dài khoảng một tháng.

Theo chương trình này, thuyền trưởng có thể nhận khoảng 15.000 USD tiền thưởng, trong khi lương tháng cơ bản của thủy thủ chỉ khoảng 1.500 USD. Đáng chú ý là, phí thuê tàu mà Sinokor đưa ra cho đối tác lên tới 500.000 USD mỗi ngày, sự chênh lệch lớn giữa lợi nhuận của chủ tàu và tiền thưởng cho thuyền viên đã thu hút nhiều sự chú ý.

Chủ tịch viện đào tạo thuyền viên toàn cầu GlobalMET, đồng thời là người hợp tác với Tổ chức Hàng hải quốc tế (IMO) – thuyền trưởng Pradeep Chawla cho biết, "một số công ty đang trả khoản thưởng rất lớn cho thủy thủ" và nói thêm rằng "chúng tôi nghe nói có rất nhiều thủy thủ chọn rời tàu, nhưng công ty vẫn tìm được người sẵn sàng đi."

Các vụ tấn công thường xuyên, thuyền viên khởi kiện ra tòa

Tình hình an ninh ngày càng xấu ở trong eo biển đã kéo theo chuỗi phản ứng về mặt pháp lý.

Đầu tháng 7 năm nay, ba thuyền viên người Thái Lan đã kiện chủ cũ của họ là Precious Shipping và hai công ty liên quan cùng thuyền trưởng có liên quan, cáo buộc phía này đặt họ vào tình cảnh nguy hiểm, đồng thời sa thải họ trước khi hết hạn hợp đồng chín tháng. Trước đó, vào tháng 3 năm nay, một viên đạn đã bắn trúng tàu hàng nơi họ làm việc, khiến ba thuyền viên thiệt mạng.

Theo dữ liệu của tổ chức hàng hải thuộc Liên Hợp Quốc, kể từ khi xung đột Mỹ-Iran bùng phát, ít nhất 59 tàu thương mại bị tấn công ở vịnh Ba Tư và các vùng biển lân cận, 17 thuyền viên đã thiệt mạng trong các sự cố này. Các vụ tấn công thương mại liên tiếp khiến lưu lượng qua eo biển Hormuz sụt giảm mạnh và chi phí vận chuyển tăng vọt.

Hiệu quả phương án do Mỹ dẫn dắt bị nghi ngờ

Theo Reuters, các doanh nghiệp vận tải biển đang cố tình tránh hành lang vận chuyển qua eo biển Hormuz do Mỹ dọc theo bờ biển Oman lập ra, nguyên nhân là dưới khuôn khổ Biên bản ghi nhớ (MoU) Mỹ-Iran, các tàu đi chệch khỏi tuyến do Iran quy định đã nhiều lần bị tấn công.

Một chuyên gia trong ngành vận tải biển cho biết, phía Mỹ dường như đã mất kiểm soát tình hình hiện tại. Chuyên gia phân tích Torbjorn Solvedt của công ty tư vấn rủi ro Verisk Maplecroft cảnh báo, Iran vẫn có khả năng tấn công tàu chạy dọc hành lang Oman, điều này khiến kế hoạch duy trì lưu thông eo biển của chính quyền Trump khó thành công.

Tình hình hiện nay cho thấy, trong bối cảnh rủi ro địa chính trị chưa được cải thiện thực sự, việc chỉ dựa vào các biện pháp khuyến khích kinh tế để duy trì trật tự vận chuyển qua eo biển Hormuz là rất hạn chế, áp lực lên chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu sẽ khó biến mất trong ngắn hạn.