Đầu tư mạo hiểm đạt kỷ lục 4,1 tỷ USD vào các startup công nghiệp quốc phòng, các tập đoàn quốc phòng lớn đặt cược vào công nghệ mới

Nguồn: Tin tức Thị trường Toàn cầu

Các doanh nghiệp quốc phòng hàng đầu thế giới năm nay đã đầu tư vào các startup quốc phòng ở quy mô kỷ lục, các tập đoàn công nghiệp quốc phòng lớn đang chủ động thích nghi với hình thái chiến tranh hiện đại thay đổi từng ngày.

Theo thống kê của Dealroom, các "ông lớn" lâu năm trong ngành quốc phòng như Lockheed Martin, BAE Systems của Anh, với mối quan hệ hợp tác sâu sắc với chính phủ và quân đội phương Tây, đã tham gia các vòng đầu tư mạo hiểm với tổng giá trị lên tới 4,1 tỷ USD, lập kỷ lục mới.

Gwen Billon, đối tác của ngân hàng đầu tư PJT chuyên lĩnh vực hàng không vũ trụ và quốc phòng cho biết: "Các cuộc xung đột gần đây đã chứng minh rằng, chiến tranh hiện đại đòi hỏi sự tồn tại song song của cả hệ thống trang bị cũ và mới, các nền tảng tác chiến truyền thống phải kết hợp với các công nghệ đột phá mới xuất hiện."

"Công nghệ quốc phòng thế hệ mới đã trở thành xu thế tất yếu, các tập đoàn quốc phòng lớn đều muốn chủ động đi trước, làm chủ công nghệ liên quan."

Triển lãm hàng không Farnborough ngoại ô London, sự kiện hàng đầu toàn cầu về ngành hàng không và quốc phòng, năm nay đã phản ánh rõ xu hướng chuyển đổi của ngành. Triển lãm năm nay quy tụ 1636 doanh nghiệp tham gia, trong đó doanh nghiệp quốc phòng chiếm hơn một nửa, lập kỷ lục mới; các kỳ trước chủ yếu là các nhà sản xuất hàng không dân dụng.

Nhiều doanh nghiệp công nghệ quốc phòng khởi nghiệp đã tận dụng triển lãm này để giới thiệu sản phẩm tự nghiên cứu, các tổ chức ngân hàng và các nhà đầu tư khác chủ động tiếp xúc, bao gồm cả các nhà sản xuất quốc phòng hàng đầu thế giới.

Trước áp lực từ nhiều cuộc xung đột những năm gần đây (đặc biệt là xung đột Nga-Ukraine), chính phủ các nước liên tục tăng chi tiêu quốc phòng. Xung đột Nga-Ukraine đã làm các nước nhận ra rằng, dù là đánh chặn tên lửa hay vận hành drone tự động, đều cần sản xuất vũ khí, trang bị nhanh hơn, chi phí thấp hơn.

Dealogic thống kê quy mô giao dịch toàn cầu liên quan đến quốc phòng năm nay (bao gồm mua bán-sáp nhập, huy động vốn doanh nghiệp) đã vượt 40 tỷ USD, tổng số giao dịch cả năm có thể vượt xa kỷ lục 59 tỷ USD năm 2019.

Các ông lớn quốc phòng truyền thống nay buộc phải cạnh tranh với nhóm doanh nghiệp mới nổi linh hoạt nhẹ, tập trung vào công nghệ tiên tiến — nhóm này tận dụng làn sóng chi tiêu quốc phòng tăng mạnh và xu hướng thay đổi nhanh của ngành để phát triển nhanh chóng. Dealroom cho thấy, tổng số vốn gọi được của các startup quốc phòng, an ninh năm nay đã đạt 39,8 tỷ USD.

Trước đây, các doanh nghiệp quốc phòng lớn chỉ tập trung vào sản xuất máy bay chiến đấu, tàu chiến, vũ khí nhẹ... thì nay phải chuyển đổi tư duy, đầu tư như một quỹ đầu tư mạo hiểm vào đường đua khởi nghiệp.

Tập đoàn quốc phòng Thales của Pháp thông báo mua lại Exail Technologies, doanh nghiệp niêm yết tại Paris, thương vụ này định giá doanh nghiệp robot biển và thiết bị định vị này ở mức 3,9 tỷ euro, Thales đã vượt qua tập đoàn Safran để giành được quyền mua lại. Cùng ngày, Lockheed Martin cũng vượt qua các đối thủ như Thales để mua lại công ty quốc phòng biển Ultra Maritime từ quỹ đầu tư Advent, giá trị thương vụ 3,45 tỷ USD.

Những cuộc đại chiến thầu liên tiếp cho thấy, các tập đoàn quốc phòng lớn ngày càng hăng hái hoàn thiện chuỗi công nghệ quốc phòng của mình qua M&A, đầu tư vốn lớn.

Triển lãm Farnborough năm nay cũng ghi nhận số lượng tham dự từ ngành tài chính ở mức kỷ lục; theo ban tổ chức, có hơn 650 chuyên gia tài chính từ 350 tổ chức đầu tư, ngân hàng và quỹ đến tham dự.

Đầu tháng này, hãng drone Đức Quantum Systems hoàn thành vòng gọi vốn 1,2 tỷ USD, định giá sau đầu tư khoảng 8 tỷ USD, trong đó có Airbus là nhà đầu tư; doanh nghiệp quốc phòng biển Kraken Technology của Anh ngày 9 tháng 7 hoàn thành gọi vốn 175 triệu USD, định giá đạt 1 tỷ USD, trở thành kỳ lân, Rheinmetall cũng tham gia đầu tư.

Một lãnh đạo cấp cao của một doanh nghiệp quốc phòng hàng đầu châu Âu và một cố vấn ngành hàng không cho biết, hiện tại nhà đầu tư chú ý nhất tới sức mạnh công nghệ quốc phòng của doanh nghiệp, cũng như xu hướng phát triển chiến tranh trong tương lai rút ra từ xung đột Nga-Ukraine và căng thẳng Mỹ-Iran — vai trò của drone, thiết bị chống drone trong tác chiến trên biển và trên không không ngừng gia tăng.

Các tập đoàn quốc phòng lớn đồng loạt tăng đầu tư tự nghiên cứu, cũng như chi tiền lập quỹ đầu tư mạo hiểm để chiếm lĩnh đường đua công nghệ tiềm năng sinh lời cao từ giai đoạn sớm. Phân tích của Vertical Research Partners cho thấy, từ 2021—2026, trừ Airbus và Boeing có tỷ trọng hàng không dân dụng quá lớn, thì 13 doanh nghiệp quốc phòng hàng đầu toàn cầu tăng chi nội bộ cho R&D trên 25%, tổng chi đạt 11,6 tỷ USD.

BAE Systems của Anh gần đây đã rót tổng cộng 50 triệu euro cho hai quỹ thuộc các tổ chức đầu tư khởi nghiệp quốc phòng nổi tiếng ở châu Âu là Lakestar và Expeditions.

Lockheed Martin, doanh nghiệp quốc phòng doanh thu lớn nhất thế giới, tuần trước công bố ít nhất đầu tư 100 triệu USD vào startup công nghệ quốc phòng Anh và châu Âu. Trước đó, công ty cũng lên kế hoạch mở rộng quỹ đầu tư khởi nghiệp từ 400 triệu USD lên 1 tỷ USD.

Frank St John, COO của Lockheed, chia sẻ trong một phỏng vấn rằng, lĩnh vực công nghệ quốc phòng châu Âu còn rất nhiều tiềm năng chưa được khai phá, công ty mong muốn tiếp tục tăng cường xâm nhập, nuôi dưỡng công nghệ chất lượng cao tại khu vực này.

Ông cho biết, quỹ này sẽ thúc đẩy hợp tác sâu rộng giữa các startup và kỹ sư dự án nội bộ của Lockheed, thúc đẩy việc đưa công nghệ khởi nghiệp vào hệ sinh thái sản phẩm quốc phòng của tập đoàn.

Bộ phận Quốc phòng và Không gian của Airbus tại Đức tuần trước cũng công bố là nhà đầu tư chủ chốt của một quỹ công nghệ lưỡng dụng quốc phòng-dân dụng mới. Quỹ này mang tên E2D, mục tiêu gọi vốn 500 triệu euro, tập trung vào ba lĩnh vực: hàng không, biển và vũ trụ.

Tập đoàn hàng không quốc phòng châu Âu này đã đạt thỏa thuận hợp tác với nhiều startup công nghệ quốc phòng, trong đó có doanh nghiệp Ukraine SkyFall, và hãng tên lửa Estonia Frankenburg Technologies.

Andreas Leinek, phụ trách bán hàng mảng kỹ thuật số và an ninh mạng của Airbus Defence and Space cho biết, xung đột ở Ukraine và các khu vực khác đã làm nổi bật tốc độ đổi mới công nghệ trong chiến tranh hiện đại.

Theo ông, với Airbus, việc xây dựng được hệ thống hợp tác cùng các doanh nghiệp vừa và nhỏ sáng tạo là cốt lõi, chỉ có dựa vào các đối tác startup linh hoạt, doanh nghiệp mới đáp ứng kịp tốc độ thay đổi nhanh của công nghệ.