Chín chỉ số định giá lớn đồng loạt phát tín hiệu cảnh báo: Thị trường chứng khoán Mỹ có thể thua lỗ trung bình 3,2% mỗi năm trong mười năm tới

Định giá thị trường chứng khoán Mỹ hiện đã ở mức cực kỳ cao, nhiều chỉ số định giá dài hạn đồng thời phát ra tín hiệu cảnh báo.

Ngày 25 tháng 8, tác giả chuyên mục của MarketWatch là Mark Hulbert đã viết rằng, trong chín chỉ số định giá với năng lực dự đoán lịch sử mà ông khảo sát, có bảy chỉ số dự báo lợi nhuận thực tế của S&P 500 trong mười năm tới sẽ thấp hơn mức lạm phát, một chỉ số dự báo gần như không đổi, chỉ một chỉ số dự báo có thể đạt lợi nhuận thực tế dương, nhưng vẫn thấp hơn rõ rệt so với mức trung bình lịch sử.

Dự báo trung bình của chín chỉ số còn bi quan hơn: lợi nhuận thực tế tổng cộng hàng năm hóa của S&P 500 trong mười năm tới được dự đoán là -3,2%. Điều này có nghĩa là, định giá cao của thị trường chứng khoán Mỹ hiện tại có thể đã tiêu trước phần lớn lợi nhuận tương lai.

Hiện nay, sự mở rộng nợ của Mỹ, xung đột địa chính trị và tranh cãi định giá AI đều gia tăng sự bất định cho thị trường, trong khi định giá cao đồng nghĩa với không gian chịu đựng các cú sốc tiềm tàng này của thị trường trở nên nhỏ hơn.

Đồng loạt cảnh báo từ nhiều chỉ số định giá

Chín chỉ số được Hulbert khảo sát đến từ nhiều khía cạnh định giá khác nhau, bao gồm tỷ lệ P/E, P/S, P/B, tỷ suất cổ tức và tổng giá trị thị trường cổ phiếu/GDP, v.v. Dù cách tính và logic khác nhau, đa phần các chỉ số đều đưa ra kết luận tương tự: Định giá càng cao hiện tại, lợi nhuận thực tế trong mười năm tới càng thấp.

Trong đó, một trong những chỉ số có năng lực dự báo mạnh là tỷ lệ cổ phiếu của hộ gia đình Mỹ. Chỉ số này không trực tiếp đánh giá cổ phiếu đắt hay rẻ, mà quan sát nhà đầu tư cá nhân phân bổ bao nhiêu tài sản vào cổ phiếu. Trong lịch sử, nhà đầu tư thường tăng phân bổ cổ phiếu khi thị trường tăng trưởng và tâm lý lạc quan, do đó tỷ lệ cổ phiếu của hộ gia đình thường ở mức cao vào giai đoạn cuối của thị trường bò. Hiện nay, chỉ số này đã gần mức cao nhất lịch sử.

Quan trọng hơn, tỷ lệ cổ phiếu của hộ gia đình không có liên quan trực tiếp với các chỉ số định giá truyền thống như P/E hay P/S, nhưng lại đưa ra dự báo lợi nhuận dài hạn tương tự. Nói cách khác, các chỉ số với logic và khía cạnh khác nhau đang cùng phát ra tín hiệu giống nhau, điều này đáng chú ý hơn việc chỉ một chỉ số định giá ở mức cao.

Định giá cao không đồng nghĩa với sụt giảm ngay, vấn đề thực sự là lợi nhuận tương lai

Hulbert nhấn mạnh, các chỉ số định giá không phải là công cụ chọn thời điểm ngắn hạn. Thị trường chứng khoán Mỹ hoàn toàn có thể tiếp tục tăng khi ở mức định giá cao, thậm chí kéo dài vài năm, vì vậy các chỉ số này không trả lời được “khi nào thị trường chạm đỉnh”.

Thực tế, một số chỉ số định giá đã ở mức cao trong nhiều năm, trong khi thị trường Mỹ vẫn tiếp tục tăng, đó cũng là lý do xuất hiện quan điểm “các chỉ số định giá truyền thống đã mất hiệu quả” trên thị trường.

Nhưng ý nghĩa của chỉ số định giá không phải là dự báo đỉnh ngắn hạn mà nằm ở việc đánh giá liệu mức giá hiện tại còn hấp dẫn về lợi nhuận dài hạn hay không. Nếu các chỉ số này vẫn còn hiệu quả, thì mức định giá cao hiện tại đồng nghĩa với không gian lợi nhuận trong mười năm tới đã bị bóp nghẹt rõ rệt.

Vì vậy, sự mở rộng nợ ở Mỹ, rủi ro địa chính trị tại Trung Đông và tranh cãi định giá AI chưa chắc sẽ lập tức dẫn đến điều chỉnh thị trường, nhưng định giá cao đồng nghĩa với “bộ đệm” an toàn của thị trường mỏng hơn. Một khi tăng trưởng kinh tế, lợi nhuận doanh nghiệp hoặc thanh khoản có biến động vượt kỳ vọng, biên độ biến động của thị trường có thể càng lớn hơn nữa.

Đối với nhà đầu tư dài hạn, điều thực sự cần quan tâm có lẽ không phải là thị trường chứng khoán Mỹ lúc nào sẽ chạm đỉnh, mà là: Với mức định giá hiện tại, mười năm tới còn có thể nhận được bao nhiêu lợi nhuận thực tế.