Mùa cao điểm Giáng Sinh, phí chuyển phát nhanh tại Mỹ sẽ đạt mức cao kỷ lục! Giá dầu diesel tăng vọt khiến phụ phí nhiên liệu leo thang

Giá dầu diesel tăng vọt đã khiến phụ phí nhiên liệu tăng mạnh, tỷ lệ phụ phí của các hãng vận chuyển chính như UPS và FedEx hiện đã gần 30%, đẩy giá giao hàng bưu kiện quý IV năm nay lên mức cao kỷ lục.

Ngày 26 tháng 10, theo Reuters đưa tin, dựa trên chỉ số vận tải TD Cowen/AFS, giá giao hàng mặt đất quý IV năm nay dự kiến sẽ tăng 5,8% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi giá giao hàng chuyển phát nhanh thậm chí còn tăng tới 13,8%.

Chỉ số này dựa trên dữ liệu ẩn danh từ 1800 chủ hàng, thể hiện biến động phần trăm nhằm phản ánh xu hướng chi phí chung của ngành.

Dữ liệu của Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho thấy, tính đến ngày 19 tháng 10, giá trung bình dầu diesel trên đường bộ tại Mỹ đã tăng lên 6,28 USD mỗi gallon, tăng 65% so với ngày 28 tháng 2, trước khi Mỹ và Israel cùng tấn công Iran. Dựa trên mức giá này, tỷ lệ phụ phí nhiên liệu của UPS là 29,5%, còn của FedEx là 29%.

Đáng chú ý, bản tin chỉ ra rằng giá dầu diesel chỉ giải thích được khoảng 30% mức tăng của phụ phí.

Giám đốc phân tích của AFS Logistics, Mingshu Bates cho biết, nguyên nhân chính khiến tỷ lệ phụ phí tăng vọt là do thay đổi cách tính của các hãng vận chuyển; cơ chế này khiến phụ phí tiếp tục tăng kể cả khi giá nhiên liệu không đổi.

Dữ liệu chỉ số chứng minh quy mô của xu hướng này: Quý I/2021, khi giá dầu diesel trung bình là 2,91 USD mỗi gallon, tỷ lệ phụ phí nhiên liệu toàn ngành là 7,75% so với cước phí cơ bản; ngay cả khi giá dầu giảm trở lại mức đó, tỷ lệ phụ phí hiện nay cũng sẽ là 23,75%, cao gấp khoảng ba lần.

Bates chỉ ra rằng các hãng vận chuyển liên tục điều chỉnh quy tắc tính để gia tăng doanh thu từ phụ phí, gây áp lực chi phí thụ động lên các nhà bán lẻ.

UPS cho biết giá của họ phản ánh dịch vụ chất lượng cao và đầu tư hạ tầng của công ty, trong khi FedEx vẫn chưa phản hồi yêu cầu bình luận. Hai công ty sẽ lần lượt công bố kết quả kinh doanh quý trong tuần này, các nhà đầu tư đang theo sát xem khách hàng liệu có phản ứng với vấn đề phụ phí hay không.

Đối mặt với phụ phí cao, một số nhà bán lẻ đã bắt đầu hợp tác với các đối tác giao hàng mới.

Theo ông Satish Jindel, chủ tịch công ty theo dõi và quản lý vận chuyển ShipMatrix, các hãng vận chuyển phát triển nhanh như OnTrac, GoFo, UniUni, Jitsu, Veho hiện đang bao phủ khoảng 70% dân số Mỹ và đã mở rộng năng lực đáp ứng nhu cầu cao điểm dịp lễ, thu hút nhiều chủ hàng tìm cách giảm chi phí vận chuyển.

Tuy vậy, các lựa chọn thay thế không phải luôn như mong đợi. Ví dụ, trong tuần kết thúc ngày 25 tháng 10, tỷ lệ phụ phí nhiên liệu của OnTrac ở khu vực Bờ Tây cũng cao tới 29,5%, ngang với UPS và FedEx.

Dịch vụ bưu chính Hoa Kỳ (USPS) và mảng logistics của Amazon là lựa chọn khác. USPS áp dụng từ tháng 4 phụ phí nhiên liệu 8% cho phần lớn các kiện hàng, còn Amazon cũng bổ sung phụ phí nhiên liệu và logistics 3,5% vào phí hoàn tất đơn cho người bán trong cùng tháng, cả hai đều thấp hơn các hãng vận chuyển truyền thống.

Nhưng các nhà phân tích lưu ý, chuyển đổi dịch vụ vận chuyển giữa các hãng có chi phí rõ rệt: chia nhỏ sản lượng gửi có thể dẫn tới giảm ưu đãi theo quy mô, hơn nữa phương án giao hàng dịp lễ thường được cố định trước vài tháng, gây khó khăn cho thay đổi đột ngột.

Các nhà phân tích của JPMorgan cũng nhận định, Amazon khó có thể phá vỡ vị thế thống trị của UPS và FedEx trên thị trường trong ngắn hạn.

Phó chủ tịch chuỗi cung ứng Hiệp hội các nhà lãnh đạo ngành bán lẻ (RILA), Jess Dankert ví mùa mua sắm dịp lễ như là “Super Bowl” của ngành bán lẻ, đồng thời nhấn mạnh phụ phí nhiên liệu đã trở thành một trong những chủ đề trung tâm khi đàm phán hợp đồng giữa nhà bán lẻ và hãng vận chuyển.

Theo Dankert, ngành đang tìm nhiều cách để giảm áp lực chi phí, bao gồm cả việc cung cấp ưu đãi cho khách hàng tới trả hàng tại cửa hàng hoặc tăng số đối tác vận chuyển.

Tuy vậy, trong mùa cao điểm lễ hội khi khối lượng giao hàng có thể tăng gấp đôi vào quý IV, khả năng thương lượng bị hạn chế, áp lực chi phí cuối cùng vẫn rất có thể chuyển sang phía các nhà bán lẻ.