Citadel Securities: Giao dịch AI không còn chỗ cho sai sót, chi tiêu vốn trở thành "rủi ro hai chiều"

Việc đặt cược vào giao dịch trí tuệ nhân tạo đã ăn sâu vào nền kinh tế và thị trường vốn, một khi khoản chi tiêu khổng lồ không thể mang lại lợi nhuận như kỳ vọng, gần như không còn dư địa để xoay sở.

Nohshad Shah, Giám đốc bộ phận bán hàng thu nhập cố định khu vực châu Âu, Trung Đông và châu Phi của Citadel Securities, chỉ ra trong một báo cáo nghiên cứu rằng, đợt bán tháo cổ phiếu công nghệ gần đây cho thấy nhà đầu tư ngày càng thận trọng về việc liệu chi tiêu vốn khổng lồ cho AI có thể chuyển hóa thành lợi nhuận đáng kể hay không.

Ông cảnh báo rằng, nếu đầu tư và tài trợ cho AI suy giảm kéo dài, động lực tăng trưởng và tài sản người dân từng hỗ trợ kinh tế chống chịu áp lực chi phí cao sẽ bị đe dọa.

Hiện tại, tín hiệu thị trường đã trở nên căng thẳng. Việc đóng vị thế AI nhanh chóng tuần trước kéo cổ phiếu công nghệ giảm sâu, tín hiệu phòng ngừa rủi ro trên thị trường tín dụng lên mức cao nhất trong hơn một năm, chi phí vay tăng cùng sự chồng chất nhiều rủi ro toàn cầu đang khiến môi trường tài trợ trở nên phức tạp hơn.

Trong khi đó, nhà phát triển mô hình AI Anthropic PBC đã nộp đơn IPO vào thứ Hai tuần này, trở thành công ty đầu tiên tập trung phát triển mô hình AI lớn và tìm kiếm niêm yết công khai.

Shah đã chỉ rõ mâu thuẫn cốt lõi trong báo cáo với lời lẽ súc tích:

Khi các nền kinh tế và thị trường chứng khoán dựa ngày càng nhiều vào giao dịch AI, trong bối cảnh các rủi ro khác đang tiềm ẩn, gần như không còn bất kỳ không gian cho sai sót.

Ông tiếp tục xác định chi tiêu vốn là "rủi ro hai chiều": cắt giảm chi tiêu sẽ dẫn đến hoài nghi về tính bền vững của toàn bộ chu kỳ đầu tư, còn tiếp tục bơm vốn lại đặt ra nghi ngại sâu sắc về năng lực huy động, triển khai thực tế và tỷ suất lợi nhuận cuối cùng.

Nhận định này đồng thuận với phát biểu tuần trước của Ken Griffin, nhà sáng lập Citadel Securities—Griffin cho biết các công ty Mỹ đang vật lộn cân đo giữa quy mô đầu tư vào AI và giá trị có thể thu về, đồng thời cảnh báo về nguy cơ bong bóng.

Tranh luận xung quanh ưu nhược điểm giao dịch AI giữa các nhà đầu tư hàng đầu vẫn leo thang. Jon Gray, Chủ tịch Blackstone Group, lại giữ lập trường hoàn toàn ngược lại khi cho rằng nhu cầu hiện tại tăng trưởng "gần như theo đường parabol" và không cần lo lắng.

Pablo Salame, đồng Giám đốc đầu tư của Citadel Securities, từng chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn hiếm hoi rằng, nhu cầu vốn khổng lồ cho cuộc cách mạng AI đang xung đột trực diện với các bên cho vay ngày càng thận trọng với rủi ro.

Shah chỉ ra rằng, chính sách thuế quan, hiệu ứng kích thích tài khóa và giá năng lượng liên tục ở mức cao đã làm chi phí huy động và vận hành cho đầu tư AI tăng đáng kể.

Đồng thời, tâm lý phản đối xây dựng trung tâm dữ liệu trong công chúng có thể khiến tiến độ các dự án bị trì hoãn hơn nữa và chi phí phát sinh cao hơn.

Đến hiện tại, lý do kinh tế Mỹ có thể hấp thụ các áp lực nói trên là nhờ vào lợi nhuận doanh nghiệp vững mạnh và niềm tin thị trường duy trì ở mức ổn định tương đối.

Tuy nhiên, Shah cảnh báo rằng nếu đầu tư và tài trợ cho AI rơi vào trạng thái thu hẹp kéo dài, động lực tăng trưởng và hiệu ứng tích lũy tài sản người dân từng là "bộ đệm" của nền kinh tế sẽ chịu nguy cơ thực sự, khả năng chống chịu môi trường chi phí cao của toàn nền kinh tế khi đó sẽ bị suy giảm nghiêm trọng.