Meta (META.US) thu hút đầu tư ngược dòng với trái phiếu trung tâm dữ liệu trị giá 12,55 tỷ USD của BlackRock, lãi suất cao 7,5% loại “cận rác” phá vỡ “lạnh giá” trái phiếu AI

Theo tin từ ứng dụng tài chính thông minh, trong bối cảnh các nhà đầu tư toàn cầu ngày càng lo ngại về chi tiêu vốn AI khổng lồ của các ông lớn công nghệ, trái phiếu trị giá 12,55 tỷ USD do BlackRock phát hành cho dự án trung tâm dữ liệu tại Texas của Meta Platforms (META.US) lại tăng giá ngược xu hướng trong phiên giao dịch sáng trước khi chính thức định giá vào thứ Hai. Đây là trái phiếu đầu tư cấp phát hành với lợi suất 7,534% do JPMorgan Chase và Morgan Stanley đứng đầu, lợi suất đã gần chạm ngưỡng trái phiếu rác nhưng vẫn thu hút được sự quan tâm của các nhà đầu tư.

Diễn biến giá này trái ngược hoàn toàn với màn trình diễn ảm đạm của một số trái phiếu công nghệ như SpaceX (SPCX.US) gần đây khi vừa niêm yết đã bị phá giá. Ngay khi thị trường ngày càng lo ngại về việc đầu tư quá mức vào hạ tầng AI, thương vụ này chứng tỏ dòng vốn đang được điều chỉnh lại khi định giá rủi ro AI - bù đắp cho các yếu tố chưa biết bằng lợi suất cao hơn thay vì chối bỏ cơ hội đầu tư.

Cấu trúc thương vụ: “Mẫu BlackRock” tài trợ ngoài bảng cân đối

Trái phiếu này do pháp nhân mục đích đặc biệt (SPV) Sopaipilla Investor LLC phát hành, thời hạn đến năm 2048. Công ty dự án Project Sopaipilla Holdings LLC do hai công ty con của BlackRock (GIP và HPS Investment Partners) nắm giữ 80% cổ phần, Meta sở hữu 20% còn lại.

Trái phiếu được bảo đảm bằng dòng tiền thuê mặt bằng từ Meta trong 20 năm kể từ năm 2028. Hình thức tài trợ ngoài bảng cân đối này cho phép Meta tiếp cận hạ tầng tính toán AI quan trọng mà không gia tăng gánh nặng nợ vay lên báo cáo tài chính của mình. Trung tâm dữ liệu El Paso được kỳ vọng cung cấp năng lực tính toán tới 1GW, dự kiến vận hành năm 2028, tạo ra hơn 300 cơ hội việc làm.

Sắp xếp này đi theo mẫu mà Meta từng áp dụng lần đầu ở dự án Hyperion tại bang Louisiana - khi BlackRock là một trong những nhà đầu tư mua vào hơn 3 tỷ USD trái phiếu trên tổng số 27 tỷ USD trái phiếu tư nhân của dự án đó.

Cạnh tranh định giá: Lợi suất “gần rác” 7,534%

Kỳ định giá lần này đạt 7,534%, cao hơn trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm khoảng 287,5 điểm cơ bản. Mức lợi suất này cực kỳ hiếm gặp ở trái phiếu cấp đầu tư - thường chỉ xuất hiện trên thị trường trái phiếu rác có lợi suất cao.

Đằng sau lợi suất cao là sự tái đánh giá rủi ro hạ tầng AI của giới đầu tư. So với trái phiếu Beignet mà Meta phát hành vào năm ngoái cho dự án Hyperion tại Louisiana (đáo hạn năm 2049), trái phiếu lần này có lợi suất cao hơn khoảng 0,4 điểm phần trăm. Đồng thời, quy mô dự án Hyperion cũng đã được mở rộng đáng kể từ 27 tỷ lên trên 50 tỷ USD.

Phía cầu cho thấy dù lượng đặt mua cuối cùng vào thứ Sáu tuần trước đạt 20 tỷ USD, tức gấp 1,6 lần quy mô phát hành dự kiến - vẫn thấp hơn tỷ lệ đặt mua trung bình trái phiếu năm nay khoảng 4 lần. Nhưng lợi suất cao lại đủ sức hút người mua, giúp trái phiếu tăng giá trên thị trường thứ cấp.

Làn sóng nợ AI khổng lồ: Cơn đại thủy triều 5,5 nghìn tỷ USD

Thương vụ này tiếp nối làn sóng tài trợ nợ cho hạ tầng AI. Theo ước tính của các chiến lược gia JPMorgan, các ông lớn công nghệ dự kiến sẽ đầu tư khoảng 5,5 nghìn tỷ USD vào AI đến năm 2030, trong đó phần lớn sẽ được huy động qua thị trường nợ.

Việc các công ty công nghệ ồ ạt phát hành trái phiếu khổng lồ khiến nhà đầu tư khó hấp thụ hết, đồng thời làm giảm nhu cầu đối với các trái phiếu AI mới. Làn sóng bán tháo trái phiếu công nghệ gần đây cũng khiến các nhà đầu tư cẩn trọng hơn.

Làn sóng này đang thay đổi cấu trúc vốn của các công ty công nghệ. Alphabet đã nâng trần chi tiêu vốn cả năm lên thêm 15 tỷ USD, khiến giá cổ phiếu lao dốc; bản thân Meta cũng nâng dự báo chi tiêu vốn năm 2026 lên mức 125 - 145 tỷ USD. Amazon được cho là đã khởi động kế hoạch phát hành ít nhất 25 tỷ USD trái phiếu. Quan hệ hợp tác AI giữa BlackRock và Microsoft đến nay đã huy động được 12,5 tỷ USD.

Tín hiệu thị trường: Từ thất bại của SpaceX đến phục hồi của Sopaipilla

Diễn biến khả quan của trái phiếu Sopaipilla trái ngược hẳn với sự yếu kém của các trái phiếu liên đới AI khác gần đây. Trái phiếu 25 tỷ USD mà SpaceX phát hành tháng 6 (đáo hạn 2056) liên tục giảm giá trên thị trường thứ cấp, lợi suất lên tới 7,5%, cũng tiệm cận trái phiếu rác. Trái phiếu hạng BBB này có mức chênh lệch với trái phiếu kho bạc cùng kỳ lên tới 175 điểm cơ bản, là một trong những trái phiếu chuẩn hạng BBB bằng USD có hiệu suất kém nhất hiện tại.

Theo các nhà phân tích, nguyên nhân SpaceX trái phiếu suy yếu đến từ thanh khoản thứ cấp thấp cũng như tâm lý cảnh giác của nhà đầu tư với dư nợ AI kỳ hạn siêu dài. Trong khi đó, sự hồi phục của Sopaipilla cho thấy, miễn là lợi suất đủ hấp dẫn, dòng vốn thị trường vẫn sẵn sàng chấp nhận rủi ro AI.

“Bình thường mới” của tài trợ hạ tầng AI

Sự thành công của trái phiếu 12,55 tỷ USD của BlackRock chứng tỏ hoạt động tài trợ hạ tầng AI đang bước sang giai đoạn mới.

Lợi suất cao đang trở thành “tiêu chuẩn” mới cho trái phiếu AI - lãi suất 7,534% trước năm 2023 gần như không tưởng, nay lại thành điều kiện thiết yếu để hút vốn. Mô hình tài trợ ngoài bảng cân đối cũng đang trở thành “chuẩn” của các ông lớn công nghệ - sử dụng SPV để đưa nợ ra khỏi bảng cân đối, vừa thỏa mãn nhu cầu sức mạnh tính toán AI vừa tránh ảnh hưởng xấu từ tích lũy nợ đến xếp hạng tín nhiệm. BlackRock đang chuyển mình từ một nhà quản lý tài sản đơn thuần thành “kiến trúc sư vốn” cho hạ tầng AI - từ Louisiana với Hyperion đến Texas với Sopaipilla, tập đoàn quản lý tài sản lớn nhất thế giới này đang xây dựng cơ sở vật chất cho kỷ nguyên AI bằng “tiền của người khác”.

Với nhà đầu tư, lợi suất 7,5% là tấm đệm an toàn đủ để bù lại sự bất định của đầu tư AI - chí ít là cho đến kỳ báo cáo kết quả kinh doanh tiếp theo.