Góc nhìn chính sách tiền tệ: Giữ thái độ cởi mở

汇通网8月5日讯—— Đối với tình trạng vận hành kinh tế, gần như luôn tồn tại nhiều cách giải thích khác nhau. Chính vì vậy, tôi sẽ dựa trên những bằng chứng cập nhật liên tục để đánh giá cẩn trọng về lộ trình chính sách, luôn giữ tinh thần cởi mở. Ưu tiên hàng đầu của tôi là đạt được mục tiêu lạm phát 2% trên cơ sở duy trì việc làm đầy đủ.

Chủ tịch kiêm Giám đốc điều hành Cục Dự trữ Liên bang Philadelphia, Anna Paulson, đã đăng bài viết trình bày quan điểm của mình về kinh tế Mỹ và chính sách tiền tệ. Sau đây là toàn văn bài viết.

Thực hiện sứ mệnh kép: việc làm đầy đủ và ổn định giá cả là xuất phát điểm tư duy của tôi về chính sách tiền tệ. Tôi và đội ngũ của mình phân tích các loại dữ liệu, trao đổi với các đại diện từ khu vực pháp lý thứ ba và rộng hơn, đánh giá tình hình kinh tế và nhận định các động lực thay đổi nền kinh tế. Quy trình phân tích này, kết hợp với các cuộc thảo luận cẩn trọng cùng các thành viên khác của FOMC, đã tạo nên những quyết định chính sách của tôi, nhằm nỗ lực mang lại kết quả kinh tế tối ưu cho người dân Hoa Kỳ.



Tầm quan trọng của việc giữ ổn định giá cả không thể được nhấn mạnh đầy đủ. Lạm phát ở mức thấp và có thể dự báo là nền tảng cho sự thịnh vượng kinh tế. Khi giá cả ổn định, các hộ gia đình mới có thể lên kế hoạch chi tiêu hàng tháng, tổ chức cuộc sống lâu dài; doanh nghiệp mới có thể phân bổ nguồn lực hiệu quả hiện tại và tính toán đầu tư tương lai. Lạm phát thấp và ổn định cũng hỗ trợ đạt được việc làm đầy đủ. Sau 5 năm liên tiếp lạm phát vượt mục tiêu, chúng ta buộc phải đưa lạm phát trở lại ngưỡng 2%.

Dựa trên bối cảnh nêu trên, tôi ủng hộ quyết định của FOMC tuần trước giữ nguyên phạm vi mục tiêu lãi suất quỹ liên bang. Một số số liệu lạm phát gần đây đã cải thiện, điều này rất đáng ghi nhận. Đây là một bước đi đúng hướng, nhưng chỉ là bước đầu tiên. Tôi sẽ tiếp tục thu thập thêm thông tin để làm rõ xu hướng thực sự của lạm phát tiềm ẩn cũng như tác động từ các cú sốc nguồn cung do năng lượng, thuế quan gây ra. Đồng thời, tôi giữ tâm thế cởi mở, đảm bảo chính sách tiền tệ cân đối giữa hai mục tiêu: ổn định giá cả và việc làm đầy đủ.



Để đảm bảo ổn định giá cả, trước tiên cần nhận thức rõ tình hình kinh tế hiện tại.

Trong vài tháng gần đây đã xảy ra nhiều sự kiện. Tuy nhiên, tổng hợp từ số liệu, phản hồi từ lãnh đạo doanh nghiệp cũng như ý kiến người lao động và người tiêu dùng, đánh giá tổng quan về triển vọng kinh tế của tôi không có sự thay đổi đáng kể. Xung đột tại Trung Đông lắng dịu rồi lại bùng phát; thuế quan cũ hết hiệu lực, thuế quan mới được áp dụng; hàng loạt dự án đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI) được công bố, nhiều mô hình AI mới xuất hiện.

Mặc dù các sự kiện lớn như vậy diễn ra, nhưng nền tảng kinh tế không thay đổi: lạm phát vẫn ở mức cao, thị trường lao động ổn định. GDP quý II tăng trưởng khiêm tốn 1,5%, nhưng các chỉ số cơ bản của đầu tư và tiêu dùng vẫn mạnh, tăng trưởng kinh tế cả năm dự kiến gần 2%. Xung đột Trung Đông và thuế quan làm gia tăng bất định, đẩy lạm phát lên cao; việc xây dựng hạ tầng AI kích thích tăng trưởng kinh tế, đồng thời đẩy giá cả tăng trong một số lĩnh vực. Tuy nhiên, ảnh hưởng lâu dài của trí tuệ nhân tạo lên kinh tế vẫn chưa rõ ràng. Những biến số quen thuộc này tiếp tục ảnh hưởng đến suy nghĩ chính sách của tôi.

Xét theo sứ mệnh kép: thị trường lao động ổn định, gần đạt việc làm đầy đủ; lạm phát vẫn quá cao. Số liệu lạm phát mới nhất có tín hiệu tích cực. Nhờ giá năng lượng giảm, lạm phát PCE tổng thể tháng 6 giảm còn 3,7%. Tháng 6 đình chiến tại Trung Đông, tạm thời giúp giảm áp lực lên người tiêu dùng và doanh nghiệp. Tuy nhiên sau đó giá dầu lại tăng vọt, duy trì mức cao dao động. Dù vậy, giai đoạn hòa bình ngắn ngủi ở Trung Đông cho thấy rằng, các cú sốc nguồn cung có thể chỉ là tạm thời, điều này hỗ trợ chúng ta khi xác định chính sách tiền tệ có thể tạm thời bỏ qua những biến động ngắn hạn như vậy.

Việc có thể bỏ qua các cú sốc nguồn cung hay không phần nào phụ thuộc vào kỳ vọng lạm phát và mức lạm phát tiềm ẩn. Hiện kỳ vọng lạm phát nhìn chung được neo tốt. Tuy nhiên, loại trừ các yếu tố biến động ngắn hạn như gia tăng thuế, giá năng lượng, tôi ước tính lạm phát tiềm ẩn ở khoảng 2,4% - 2,8%. Việc lạm phát tiềm ẩn duy trì cao về lâu dài là chỉ số tôi chú trọng nhất khi đánh giá tiến độ đưa lạm phát về mục tiêu 2%.

Xét đến trụ cột còn lại của mục tiêu kép: thị trường lao động đã dần đi vào ổn định. Từ tháng 6/2024 đến nay, tỷ lệ thất nghiệp chỉ dao động trong phạm vi hẹp 4% - 4,5%, hiện là 4,2%, gần mức tôi coi là việc làm đầy đủ. Phản hồi từ các chủ doanh nghiệp, tình trạng sa thải không phổ biến. Tuy nhiên, khảo sát cho thấy người lao động vẫn lo lắng về đảm bảo việc làm và người tìm việc thì khá bi quan về cơ hội việc làm.



Dựa trên đánh giá hiện tại, vấn đề cốt lõi là: mức lãi suất quỹ liên bang đã phù hợp chưa, có thể đưa lạm phát về mục tiêu 2% trong thời gian hợp lý mà vẫn duy trì được việc làm đầy đủ không. Kết hợp giữa các dữ liệu và trao đổi thực địa, tôi cho rằng có hai kịch bản.

Kịch bản thứ nhất: Lãi suất quỹ liên bang hiện ở mức thắt chặt vừa phải, đủ để kéo lạm phát về mức 2% trong thời gian hợp lý. Tăng trưởng tiền lương vừa phải, kỳ vọng tăng lương trong tương lai yếu hỗ trợ nhận định này. Lãi suất thế chấp cao, thị trường bất động sản trầm lắng cho thấy lãi suất cao đang kìm hãm nhiều hộ gia đình. Dù tiêu dùng quý II tăng 3,2%, nhưng cầu tiêu dùng của các hộ trung thấp đã cho thấy dấu hiệu suy yếu.

Áp lực tiêu dùng cũng lan sang các doanh nghiệp. Chẳng hạn, CEO của một tập đoàn sản xuất hàng tiêu dùng lớn gần đây chia sẻ với tôi rằng, mặc dù chi phí tăng ở nhiều khâu, song người tiêu dùng rất nhạy cảm với giá, doanh nghiệp quyết định giữ nguyên giá bán sản phẩm. Cùng lúc đó, các doanh nghiệp nhỏ gặp khó khăn hơn, đặc biệt là các đơn vị kinh doanh dịch vụ cho ngành bất động sản có xu hướng giảm mạnh. Việc xây dựng AI tạo ra áp lực giá trong một số lĩnh vực, nhưng chỉ cần chính sách tiền tệ điều chỉnh chính xác, áp lực này có thể kiểm soát được.

Tất cả tín hiệu trên cho thấy: chính sách hiện hành có hiệu lực thắt chặt vừa phải.

Tuy nhiên, vẫn có tình huống thứ hai: chính sách hiện tại chưa đủ thắt chặt, không đủ để đạt mục tiêu lạm phát 2%. Bằng chứng cho quan điểm này khá rõ ràng: lạm phát đã cao hơn mục tiêu liên tục 5 năm, kể cả loại trừ các yếu tố biến động ngắn hạn, lạm phát tiềm ẩn chỉ giảm rất ít trong năm qua. Việc lạm phát duy trì cao có nghĩa là có thể cần siết chính sách hơn nữa. Nhiều doanh nghiệp vẫn dễ tiếp cận nguồn tín dụng, tiếp tục giữ đầu tư ở mức cao, đặc biệt ngành AI. Nhu cầu hạ tầng AI lớn, lan tỏa theo chuỗi cung ứng, đẩy giá các yếu tố sản xuất chủ chốt, cuối cùng đẩy giá hàng tiêu dùng lên. Có thể năng suất AI đem lại sau này sẽ hạ nhiệt lạm phát, nhưng lợi ích này còn xa; trong khi áp lực lạm phát ở giai đoạn xây dựng AI đã hiện rõ. Dù các cú sốc nguồn cung dần tan biến, không có biến động mới, các tín hiệu trên cho thấy, để đạt mục tiêu của Fed, có thể cần tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ.



Về lộ trình chính sách tiếp theo, tôi duy trì sức mở. Như đã nói, tác động của chính sách hiện tại đối với lạm phát có thể rơi vào hai kịch bản hợp lý, các số liệu kinh tế tiếp theo sẽ giúp chúng ta nhìn rõ thực tế thuộc đường hướng nào, từ đó đánh giá có nên điều chỉnh chính sách không.

Làm thế nào để tôi xác định xu hướng thực tế? Liên tục theo dõi tích lũy bằng chứng. Nếu mức độ chính sách hiệu quả, tôi sẽ thấy nhiều tín hiệu lạm phát hạ nhiệt hơn: số liệu lạm phát cải thiện trong nhiều tháng liên tục; doanh nghiệp điều chỉnh giá, tuyển dụng cho thấy lạm phát dần về mức 2%; các tác động từ thuế quan, năng lượng, AI được kiểm soát chứ không gia tăng; kỳ vọng lạm phát được neo chắc chắn, thống nhất với mục tiêu 2%. Ngược lại, nếu lạm phát tiềm ẩn vẫn cố chấp ở mức cao, chưa thấy cải thiện thì cần tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ.

Đối với tình trạng vận hành kinh tế, gần như luôn tồn tại nhiều cách giải thích khác nhau. Chính vì thế, tôi sẽ dựa trên những bằng chứng cập nhật liên tục, cân nhắc cẩn trọng về lộ trình chính sách, luôn giữ tinh thần mở. Ưu tiên hàng đầu của tôi là đạt mục tiêu lạm phát 2% trên cơ sở duy trì việc làm đầy đủ.