Nhật Bản và Hoa Kỳ hiếm hoi hợp tác gây chấn động lớn cho đồng yên Nhật! Tại sao thị trường chứng khoán toàn cầu hầu như không phản ứng?

Nhật Bản và Mỹ đã phối hợp cùng nhau kéo đồng yên ra khỏi đà giảm lịch sử, nhưng thị trường chứng khoán toàn cầu hầu như không bị ảnh hưởng, vẫn tiếp tục tiến lên mức cao kỷ lục. Hiện tại, thị trường quan tâm hơn tới việc liệu sự biến động trên thị trường ngoại hối có tiếp tục lan truyền sang trái phiếu và tài sản rủi ro, thay vì ngay lập tức gây ra làn sóng bán tháo toàn diện.

Đồng đô la Mỹ so với yên Nhật, sau khi Nhật Bản hành động vào thứ Năm tuần trước và nhận được sự phối hợp từ Mỹ vào thứ Sáu, đã giảm từ gần mức 164 xuống quanh 155. Do biểu đồ liên quan theo dõi “số lượng yên đổi được một đô la Mỹ mỗi ngày”, đường cong giảm xuống cho thấy đồng yên mạnh lên. Đây là lần can thiệp phối hợp về tiền tệ giữa Nhật Bản và Mỹ đầu tiên kể từ năm 2011, đồng thời là lần đầu tiên Mỹ vào cuộc giúp đồng yên mạnh nội lên kể từ năm 1998.

Nhật Bản lâu nay duy trì lãi suất gần bằng không, trong khi các nền kinh tế khác liên tục tăng lãi suất, sự chênh lệch này đã thúc đẩy dòng tiền chảy vào các đồng tiền có lợi suất cao hơn và khiến đồng yên chịu áp lực lâu dài. Giờ đây, lãi suất tại Nhật Bản bắt đầu tăng, đồng yên cũng đang được định giá lại, giới hoạch định chính sách cần vừa thúc đẩy tỷ giá phục hồi vừa tránh cho thị trường bị biến động hỗn loạn. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm hiện vẫn cao hơn khoảng 1,8 điểm phần trăm so với trái phiếu Nhật cùng kỳ hạn, tuy nhiên khoảng cách này đã thu hẹp gần một nửa so với đầu năm 2025.

Thị trường chứng khoán Nhật Bản chịu ảnh hưởng đầu tiên

Đợt biến động trên thị trường ngoại hối này vào thứ Hai đã truyền sang các doanh nghiệp Nhật Bản. Theo tình hình chốt phiên tại Mỹ vào thứ Hai, cổ phiếu của Toyota (TM), Sony (SONY), Honda (HMC) cùng nhiều ngân hàng Nhật Bản đều sụt giảm. Công ty dịch vụ tài chính Mitsubishi UFJ (MUFG) từng chuyển tăng vào cuối phiên thứ Hai, nhưng lại suy yếu trong phiên sáng thứ Ba.

Đồng yên bật tăng nhanh thường ảnh hưởng đến kỳ vọng chuyển đổi doanh thu nước ngoài của doanh nghiệp xuất khẩu Nhật, đồng thời làm thay đổi cách các tổ chức tài chính định giá môi trường lãi suất và tỷ giá, do đó không ngạc nhiên khi các nhóm cổ phiếu ô tô, điện tử và ngân hàng biến động trước. Tuy nhiên, xét trên phạm vi thị trường toàn cầu, tác động này chưa phát triển thành rủi ro hệ thống.

Thị trường chứng khoán toàn cầu vẫn tiếp tục tăng

Trái ngược với bầu không khí căng thẳng tại Nhật Bản, thị trường chứng khoán thế giới nhìn chung vẫn tăng mạnh. Chỉ số S&P 500 đã tăng liên tiếp ba phiên trước khi chốt phiên ngày thứ Hai và lập mức cao nhất lịch sử trong phiên sáng thứ Ba, đây là lần đầu tiên chỉ số này lập đỉnh trong phiên sau hai tháng. Thị trường chứng khoán toàn cầu vẫn gần mức cao kỷ lục, ngay cả nhóm cổ phiếu chip bán dẫn từng bị áp lực cũng đã hồi phục lên mức cao nhất trong một tuần kể từ thứ Tư.

Thị trường trái phiếu cung cấp tín hiệu cảnh báo rõ rệt hơn. Lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 30 năm hôm thứ Sáu tuần trước từng đạt mức cao nhất kể từ năm 2007, nhưng đã giảm sau đó. Giới phân tích vẫn tiếp tục chú ý đến sự liên kết giữa đồng yên và trái phiếu dài hạn của Mỹ, bởi hai loại tài sản này thường phản ánh rõ hơn sự tái định giá về lãi suất, lạm phát và khẩu vị rủi ro của dòng tiền toàn cầu.

Trọng tâm rủi ro vẫn nằm ở thị trường ngoại hối

Trong bối cảnh thị trường chứng khoán toàn cầu tiếp tục tiệm cận mức cao kỷ lục, đợt can thiệp lần này giống như một cú sốc trên thị trường ngoại hối hơn là sự đổ vỡ rộng khắp. Miễn là chứng khoán vẫn duy trì xu hướng tăng, diễn giải của thị trường về loại sự kiện này sẽ dừng lại ở mức "biến động đồng yên gia tăng"; nhưng nếu lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn dài tiếp tục tăng hoặc đồng yên tiếp tục biến động mạnh, logic định giá của tài sản rủi ro có thể sẽ bị thử thách thêm nữa.