Qızılın kəskin ucuzlaşdığı bir vaxtda əks istiqamətdə alqı: Polşa Mərkəzi Bankı bu il artıq 82 ton artırıb, hədəf isə 700 ton ehtiyatdır.

Polşa Mərkəzi Bankının prezidenti Adam Glapinski cümə axşamı Varşavada keçirilən mətbuat konfransında bildirib ki, qızıl, qlobal mərkəzi bank ehtiyatlarında rolunu artıraraq maliyyə təhlükəsizliyi və sabitliyinin təminatı üçün əsas aktiv kimi qiymətləndirilir.

O, həmçinin vurğuladı ki, Polşa Mərkəzi Bankının məqsədi qızıl ehtiyatlarını 700 tona çatdırmaqdır. Hazırda bankın 632.4 ton qızılı var; bunlardan 105 tonu Polşa ərazisində, qalanı isə Londonda və Nyu Yorkda saxlanılır.

Bu il indiyədək Polşa Mərkəzi Bankı 82 ton qızıl alıb.

Glapinski qeyd edib: “Biz davamlı olaraq qızıl alırıq, son zamanlar qiymətlərin enməsi imkanından faydalanırıq.”

Bu o deməkdir ki, aprel ayında sonuncu rəsmi məlumat açıqlanandan bəri Polşa Mərkəzi Bankı əlavə olaraq 37 ton qızıl alıb. Cari qiymətlə bu əlavə qızılın dəyəri təxminən 5 milyard dollar təşkil edir.

Polşa Mərkəzi Bankı son aylar qızılın qiymətinin düşməsindən istifadə edərək milyardlarla dollar dəyərində qızıl alıb. Apreldən bəri qızılın qiyməti 10%-dən artıq azalıb.

Bu alışlar investorların ABŞ faiz dərəcələrinin artması və dolların güclənməsi gözləntilərini artırdığı bir zamanda baş verir. ABŞ-da faizlərin artması və dolların güclənməsi adətən qızıl qiymətinə mənfi təsir edir.

Polşa, 2025-ci ildə hesabat olunan qızıl alış miqdarına görə, dünyanın digər mərkəzi banklarından daha çox qızıl alıb. Hazırkı vəziyyətə əsasən, ölkənin bu il yenidən mərkəzi banklar arasında qızıl alışı üzrə birinci olacağı gözlənilir.

Glapinski vurğuladı ki, Polşanın qızıl alışı heç bir sıralama üçün edilmir. O bildirib: “Bu hansısa yarış deyil və sadəcə almaq üçün almaq deyil. Burada dərin düşüncələr var — ölkə istənilən vəziyyətdə, o cümlədən müharibə dövründə Polşa və Polşa xalqının təhlükəsizliyini təmin etməyə məsuldur, əlbəttə ki, bu cür vəziyyətin baş verməsini gözləmirik.”

Baxmayaraq ki, ikinci rüb qızıl üçün son on ildən artıq dövrün ən zəif rübü olub, İnvesco tərəfindən yayımlanan son rüblük qızıl hesabatına əsasən, mərkəzi bankların tələbi qızılın il boyu müsbət perspektivlərlə yekunlaşmasına kömək edəcək.

İnvesco-nun hesabatında qeyd olunur ki, bu düzəliş “hər hansı bazarda ardıcıl güclü artım şəraitində nadir deyil, son 12 ayda qızıl qiyməti 21.3% artmasını nəzərə alaraq, bu son qiymət düzəlişi sağlam ola bilər.”

Lakin onlar xəbərdar edir ki, qızıl qiyməti hələ də eniş riski altındadır. “Qarşıdakı bir neçə ay qızıl üçün kritik ola bilər, biz Federal Rezervin inflyasiyaya necə reaksiya verəcəyini diqqətlə izləyəcəyik — inflyasiya davamlı olaraq yüksək qalacaq, yoxsa neft qiymətinin azalması ilə geri çəkiləcək — və dolların digər əsas valyutalara qarşı daha da güclənib-güclənməyəcəyini izləyəcəyik.” Onlar bildiriblər: “Daha yüksək faizlər və güclü dollar qızıl üçün adətən mənfi təsir göstərir, çünki birincisi gəlirsiz aktivin daşınması üçün fürsət xərclərini artırır, ikincisi isə qızılı beynəlxalq (ABŞ-dan kənar) investorlar üçün daha bahalı edir.”

“Biz inanırıq ki, qızıl üçün struktur dəstəklərin əksəriyyəti hələ də güclü qalır,” hesabat müəllifləri bildirir. “Mərkəzi banklar ehtiyatların diversifikasiyası üçün qızıl alışı davam etdirəcəklər. Dünya Qızıl Assosiasiyasının hesabatında göstərilir ki, son sorğuda iştirak edən mərkəzi bank rəhbərlərindən 45%-i gələcək 12 ayda qızıl ehtiyatlarını artırmağı gözləyir və bu, rekord göstəricidir; 89%-i isə növbəti il qlobal mərkəzi bankların qızıl ehtiyatlarının artacağını proqnozlaşdırır.”

Onlar vurğulayırlar ki, bu struktur dəstək son qlobal suveren aktivlərin idarə edilməsinə dair tədqiqatlarında da öz əksini tapır; “Mərkəzi bankların əksəriyyəti son üç ildə qızıl aktivlərini artırdığını bildirir, qlobal dəyişkənlik, inflyasiyadan qorunma və geosiyasi qeyri-müəyyənlik qızılın davamlı alınmasının əsas motivləri olaraq qalır.”