96,5 tỷ USD đổ vào thị trường ngoại hối! Mỹ và Nhật hợp lực chỉ đổi được một chút yên – Cuộc chiến bảo vệ yên trở thành trận chiến giằng co giữa phe bò và phe gấu

Theo tin từ Ứng dụng Tài chính Trí tuệ, chính phủ Nhật Bản đã sử dụng số tiền kỷ lục 15,4 nghìn tỷ yên (khoảng 96,5 tỷ USD) và hợp tác với Mỹ để can thiệp vào thị trường ngoại hối, khiến tỷ giá USD/JPY giảm mạnh từ khoảng 163 xuống còn 155.20, nhưng sau đó tỷ giá đã hồi phục lên quanh mức 159.50, nghĩa là khoảng một nửa thành quả tăng giá của yên đã bị xóa bỏ, sự can thiệp chung giữa Mỹ và Nhật gần như chỉ đổi được một “khoảng thời gian thở ngắn” bằng số vốn khổng lồ, tuy nhiên vẫn chưa hoàn toàn thất bại.

Nguyên nhân sâu xa khiến yên liên tục mất giá từ đầu năm nay không phải là do lực lượng đầu cơ, mà chủ yếu là do Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất chậm, chênh lệch lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật-Mỹ kéo dài ở mức cao, liên tục thúc đẩy các nhà đầu tư vay yên lãi suất thấp để thực hiện giao dịch chênh lệch lãi suất toàn cầu; đồng thời, Nhật Bản rất phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng từ Trung Đông, căng thẳng ở Iran càng làm xấu đi điều kiện thương mại năng lượng từ khu vực này, gia tăng thêm áp lực giảm giá đối với đồng yên.

Số liệu của Bộ Tài chính cho thấy Tokyo có khả năng tạo ra những cú đảo chiều mạnh về tỷ giá, nhưng chỉ can thiệp ngoại hối khó có thể đảo ngược xu hướng trung hạn bị quyết định bởi chênh lệch lãi suất. Mỹ cho phép Nhật sử dụng công cụ hỗ trợ thanh khoản do Fed đưa ra thời kỳ dịch Covid để huy động USD, mà không cần trực tiếp bán tháo trái phiếu Mỹ, vừa giúp Nhật tăng lượng “đạn dược” can thiệp liên tục, lại giảm nguy cơ việc bán tháo trái phiếu quy mô lớn khiến lợi suất dài hạn của Mỹ tăng mạnh; nhưng việc đồng yên có thực sự thoát khỏi quỹ đạo suy yếu hay không, cuối cùng vẫn phụ thuộc vào việc BOJ có thể đẩy nhanh tốc độ tăng lãi suất hay không, chi phí nhập khẩu năng lượng có giảm được không, và liệu thị trường có thể hình thành kỳ vọng thu hẹp chênh lệch lãi suất giữa Mỹ và Nhật một cách đáng tin cậy hay không.

Nhật Bản chi kỷ lục 96,5 tỷ USD hỗ trợ đồng yên trong tháng qua

Số liệu thống kê do Bộ Tài chính Nhật Bản công bố hôm thứ Sáu cho thấy, trong tháng vừa qua, các nhà chức trách nước này đã dùng số tiền kỷ lục 15,4 nghìn tỷ yên (tương đương 96,5 tỷ USD) can thiệp thị trường ngoại hối nhằm nâng đỡ đồng nội tệ.

Quy mô can thiệp này cho thấy quyết tâm của Tokyo trong việc hỗ trợ đồng yên thoát khỏi mức thấp nhất trong 40 năm qua. Đồng yên suy yếu đang đe dọa lợi nhuận của các doanh nghiệp xuất khẩu lớn của Nhật và làm tăng chi phí nhập khẩu, bao gồm cả năng lượng.

Hầu như toàn bộ nhu cầu năng lượng của Nhật đều dựa vào nhập khẩu, trong đó 95% đến từ Trung Đông, điều này khiến nước này dễ bị tác động bởi các sự cố gián đoạn nguồn cung do chiến tranh Iran gây ra.

Tuy nhiên, việc BOJ thắt chặt chính sách tiền tệ với tốc độ tương đối chậm khiến lãi suất của Nhật vẫn thấp hơn các thị trường như Mỹ, thúc đẩy nhà đầu tư tiếp tục sử dụng đồng yên chi phí thấp để tài trợ cho các giao dịch toàn cầu.

Trong cuộc họp gần nhất vào tháng 7, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản giữ nguyên lãi suất, tuy nhiên, các nhà lập chính sách đã phát tín hiệu sẵn sàng đẩy nhanh tốc độ thắt chặt trong tương lai; hiện thị trường đánh giá xác suất BOJ tăng lãi suất tại cuộc họp tiếp theo vào tháng 9 là 65%.

Dữ liệu hé lộ động thái can thiệp chung hiếm hoi giữa Mỹ - Nhật

Số liệu do Bộ Tài chính Nhật Bản công bố hôm thứ Sáu bao gồm tổng số từ ngày 30/7 đến ngày 26/8. Số liệu chi tiết theo từng ngày sẽ chỉ được công bố khi ra số liệu quý, dự kiến đầu tháng 11.

Trong ngày 30 và 31/7, khi đồng yên rơi xuống quanh 164 yên/1 USD - thấp nhất trong 40 năm, BOJ đã mua vào yên, trong đó có động thái can thiệp hiếm hoi cùng với Mỹ. Một quan chức Hàn Quốc khi đó cho biết, Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc cũng phối hợp mua vào đồng won để gia tăng hiệu quả can thiệp.

BOJ mới đây công bố số liệu chính thức chỉ ra quy mô can thiệp ngày 30/7 có thể lên tới 9,6 nghìn tỷ yên, vượt xa kỷ lục 6,3 nghìn tỷ yên chỉ trong một ngày được thiết lập vào 30/4 năm nay.

Đồng yên ban đầu bật tăng mạnh từ 163 yên/USD lên 155.20 yên vào ngày 3/8, sau đó ổn định quanh 159.50 yên, duy trì ở mức này từ ngày 10/8 đến nay.

Để thị trường tin rằng Nhật còn đủ khả năng triển khai các đợt can thiệp lớn hơn, phía Washington cho biết Tokyo có thể sử dụng công cụ hỗ trợ thanh khoản mà Fed thiết lập cho các ngân hàng trung ương chủ chốt từ thời kỳ Covid.

Công cụ của Fed ra mắt năm 2020 nhằm ổn định thị trường thời dịch, giúp Nhật Bản huy động thanh khoản USD mà không cần bán tháo trực tiếp trái phiếu Mỹ.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Besant mới đây cho biết Washington sẽ “bất kể giá nào” hỗ trợ Tokyo ổn định đồng yên. Ông cũng cho rằng đồng yên bị định giá thấp quá mức có thể tạo ra các vấn đề kinh tế khác hoặc khiến các đồng tiền chủ quyền khác đua nhau mất giá hoặc làm lợi suất trái phiếu toàn cầu bước vào xu thế tăng.